4.BÖLÜM
Özel Hareketler / Tercih Edilen Hareketler (Preferred Moves):

Bildiğiniz gibi bazı oyuncuların taktik komutlardan farklı olarak kendilerine has, sürekli uyguladıkları özel hareket yada davranışları vardır. Bunlar oyunda “preferred moves” olarak geçiyor ve biz kısaca PM diyoruz. Bu özel hareketlerin büyük çoğunluğunu oyuncularımızdan edinmelerini yada mevcut bir pm’lerinden vazgeçmelerini talep edebiliyoruz. Bunu oyuncu etkileşimi (player interaction) ekranına geçip özel hareketler (preferred moves) başlığı altındaki listeden yapıyoruz. Aslında preferred moves Türkçe’ye “tercih edilen hareketler” şeklinde çevrilebilir ancak bu pm’ler oyuncunun kendine has davranışları olduğundan ben özel hareketler ifadesini kullandım. Oyununuz Türkçe versiyon ise sizde farklı bir ifade yazıyor olabilir.

Oyuncumuzdan bir pm öğrenmesini istediğimizde o pm’i öğrenmeye çalışmak yada çalışmamak tamamen kendi tercihidir. Dolayısıyla size “bunu öğrenmenin oyunumu geliştireceğini düşünmüyorum” şeklinde olumsuz tepki de verebilir. Yada “öğrenmeye çalışacağım” şeklinde olumlu tepki verir ancak bu öğrenme çalışmaları başarısız olabilir ve oyuncu o pm’i edinemeyebilir.

Peki oyuncumuzun bu pm’lerden hangilerini edinmesinin faydalı olacağını nasıl anlayacağız? Bunun için öncelikle oyuncunun özelliklerini dikkatle incelemeliyiz. Örneğin topsuz oyun özelliği oldukça düşük olan bir oyuncudan “kanallara sız” pm’ini istemek son derece mantıksız olacaktır. Birkaç detaylı örnek ile devam ediyorum.


1.örnek:

Getafe takımını yönetiyorum ve bek mevkisinde oynayan Miguel Torres adlı bir oyuncum var. Oyuncu için uygun olan pm’leri maviyle, o pm’leri ilgilendiren özellikleri ise kırmızıyla işaretledim:




Oyuncunun profilini incelediğimde top sürme, teknik, kararlar, topsuz oyun gibi özelliklerinin oldukça düşük olduğunu görüyorum. Dolayısıyla bu oyuncu ancak defansif bir bek olarak kullanılabilir, ileriye çıkamaz çıksada fayda sağlamaz. Bazı oyuncularda “hep geride kalır (stays back at all times)” pm’ine rastlamışsınızdır. Eğer o pm seçilebilir olsaydı bu oyuncudan ilk olarak onu öğrenmesini isteyebilirdim ancak onun gibi bazı pm’leri (falso verir, hakemle tartışır gibi…) oyuncuya sonradan edindiremiyoruz. O zaman hemen oyuncu etkileşimi ekranına geçip çalışmasını isteyebileceğim pm’lere bir göz gezdiriyorum. Listeden uygun olanları (maviyle işaretlediklerim) bir köşeye not ediyorum.

Tek tek bakarsak;

Ask to try to blast the ball into the back off the net: Oyuncunun şutları ve bitiriciliği zayıf. O yüzden toplara elinden geldiğince sert vurmasını isteyebilirim.
Ask to throw himself into tackles: Kayarak top almaya çalışması faydalı olabilir ancak oyuncunun kararlar özelliği düşük. Buna oyun sistemine göre karar vermek lazım.
Ask to stay on his feet when tackling a player: Kayarak top almak faul ve kart riskini arttıracağından ve üsttede dediğim gibi oyuncunun kararlar özelliği düşük olduğundan bu seçenekte düşünülebilir.
Ask to play no attempted through balls: Teknik, Yaratıcılık, Pas ve Kararlar özellikleri düşük. Dolayısıyla dikine ara pasları atmayı denemeyip topu en yakınındakine kısa pasla aktarması daha mantıklı olacaktır.
Ask to mark opponents tightly: Rakip kanat oyuncularını sıkı markaja alması zaten pek ileriye çıkmayacağından faydalı olacaktır.
Ask to look for the pass rather than the shot: Olur ya pozisyon icabı ileri çıkar, şut ve bitiricilik özellikleri son derece düşükken kaleye çekmek yerine bari pas vermeyi tercih etsin
Ask to rarely run with the ball: Teknik, çeviklik, top sürme gibi özellikleri bu kadar düşükken çok nadir olarak top sürmesinde fayda var.
Ask to develop long flat bullet throw: Uzun taç atışları 15. Maçlar ve antrenmanlar sonucu bu özelliği dahada yükselecektir. Dolayısıyla uzun taç atışlarını geliştirmesi yerinde olacaktır.
Ask to try to play a simple passing game: Topu takım arkadaşlarına aktarırken basit, kısa paslar tercih etmesi en makulu.

Oyuncunun mevcut PM’leri varmı diye bakmayı da ihmal etmiyorum:



Gördüğünüz gibi herhangi bir pm’e sahip değil. Hemen yukarda çıkardığım uygun pm’ler listesinden öncelik tanıdıklarımdan birini seçerek oyuncunun o özelliği edinmesini istiyorum. İlk olarak “topu nadir olarak sür” pm’ini talep ediyorum ve oyuncudan olumlu yanıt alıyorum.




Şimdi bu oyuncum birkaç ay süreyle bu pm’i edinmek için çalışacak. Ardından yeni bir pm edinmesi için tekrar talepte bulunabileceğim. İkinci isteğim “kısa basit paslarla oynaması” yönünde olacak.

2.örnek:

Takımımın en etkili silahı olan Juan Angel Albin’e geçiyorum. Öncelikle oyuncunun pm’lerine ve oynayabildiği mevkilere bakıyorum:




Daha sonra oyuncunun özelliklerini inceliyorum:



Gördüğünüz gibi kırmızıyla işaretlediğim ve oyuncunun yaratıcı, öldürücü ara pasları atmasını sağlayacak tüm özellikleri çok iyi seviyede. O zaman bu oyuncudan “sık sık öldürücü ara pasları at” pm’ini istemek son derece mantıklıca olacaktır. Bir önceki örnekte olduğu gibi bu oyuncu da isteğime olumlu yanıt veriyor:




Bu oyuncunun top sürme, hız, çeviklik ve topsuz oyun özelliklerine bakıldığında topla ortadan yada sol kanattan ilerlemesini de isteyebiliriz.

Özetle; önce oyuncunuzun özelliklerini iyi analiz edin. Daha sonra ona sahada vereceğiniz rolün gerekliliklerini göz önünde bulundurarak hangi pm’i çalıştıracağınıza karar verin. Oyuncuların illa bir pm’e sahip olması gerekmez. Hatta bazı pm’ler oyuncunun oyununu olumsuz yönde etkileyebilir. Örneğin Fm2009’da Servet Çetin’in “sık sık ileri çıkar” pm’i vardı ve GS’yi yönetirken yaptığım ilk iş Servet’ten bu pm’den vazgeçmesini istemek oluyordu. Yani oyuncunuzdan bir pm edinmesini (yada vazgeçmesini) isterken oyununu geliştireceğini düşündüğünüz pm’leri tercih edin. Buna da dediğim gibi oyuncunun özellikleri ile sistemdeki rolüne göre karar vermeniz gerekiyor.

Birde oyunculara birbirinden zıt birkaç pm’de edindirebilirsiniz. Örneğin “topla ortadan ilerler yada içe kateder / taç çizgisine yakın oynar”, “kısa basit paslar atar / sık sık öldürücü ara pasları dener” gibi birbiriyle alakasız pm’lere sahip olabilir. Peki bu durumda oyuncu saha içerisinde hangi pm’i uygulayacak? Bunun yanıtı oyun sistemimiz ile oyuncunun kararlar özelliğinde saklı. Oyuncu komutlarında mevkisi kanatsa ve “taç çizgisine yakın oyna” komutu verilmişse oyuncu daha çok ona uygun pm’ini uygular. Eğer “normal” seçiliyse o zaman oyuncunun kararlar özelliği devreye girer ve pozisyonun gelişimine göre oyuncu kendince en doğru olanı (içeri katetme yada çizgiye inme) uygulamayı tercih eder. Yada orta sahada hem kısa basit paslar atar hemde sık sık öldürücü ara pasları atar pm’ine sahip oyuncunuzun ara pasları komutu sık sık olarak ayarlıysa genelde 2. pm’i uygulamayı tercih edecektir. Karışık olarak ayarlıysa kararlar özelliğini kullanarak atakların gelişiminde ne tür pas atacağına kendisi verecektir. Tabi burada oyuncunun “yaratıcılık serbestliği” komutu da önemli. Bu komutun ayarını ne kadar yükseltirseniz oyuncu karar verme inisiyatifini o oranda daha çok kullanır. Ne kadar azaltırsanız verdiğiniz komutlara o oranda daha sadık kalır.